ویجر ۲ چیست؟ تنها فضاپیمایی که به اورانوس و نپتون سفر کرد
ویجر ۲ (Voyager 2) یکی از دو فضاپیمای مأموریت ویجر ناسا است که در سال ۱۹۷۷ به فضا پرتاب شد. این فضاپیما تاکنون تنها ساخته بشر است که از نزدیک به سیارات اورانوس و نپتون سفر کرده است. در این مقاله از دانشنما، با مأموریت، دستاوردها و سفر شگفتانگیز ویجر ۲ آشنا میشوید.
ویجر ۲ چیست؟
ویجر ۲ در ۲۰ آگوست ۱۹۷۷، حدود دو هفته قبل از ویجر ۱، به فضا پرتاب شد. اگرچه ویجر ۲ شماره ۲ را یدک میکشد، اما در واقع قبل از ویجر ۱ پرتاب شد و مسیر متفاوتی را در پیش گرفت.
این فضاپیما به دلیل مسیر خاص خود، توانست از کنار چهار سیاره غولپیکر منظومه شمسی یعنی مشتری، زحل، اورانوس و نپتون عبور کند. این یک فرصت استثنایی بود که هر ۱۷۶ سال یک بار تکرار میشود.
ویژگیهای فنی ویجر ۲
| ویژگی | مقدار |
|---|---|
| تاریخ پرتاب | ۲۰ آگوست ۱۹۷۷ |
| وزن | ۸۲۵ کیلوگرم |
| منبع انرژی | باتری هستهای (پلوتونیوم-۲۳۸) |
| سرعت فعلی | حدود ۵۵,۰۰۰ کیلومتر بر ساعت |
| فاصله از زمین | بیش از ۲۰ میلیارد کیلومتر (۲۰۲۴) |
| وضعیت فعلی | در فضای بینستارهای |
مأموریت ویجر ۲: سفر به چهار سیاره
۱. مشتری (۱۹۷۹)
ویجر ۲ در ژوئیه ۱۹۷۹ به مشتری رسید و تصاویری از لکه سرخ بزرگ، قمرهای مشتری و میدان مغناطیسی آن ارسال کرد. همچنین شواهدی از حلقههای مشتری پیدا کرد.
۲. زحل (۱۹۸۱)
ویجر ۲ در آگوست ۱۹۸۱ به زحل رسید و تصاویری دقیق از حلقههای این سیاره و قمرهای آن، بهویژه تایتان، ارسال کرد. این دادهها به دانشمندان در درک ساختار حلقههای زحل کمک شایانی کرد.
۳. اورانوس (۱۹۸۶)
ویجر ۲ در ژانویه ۱۹۸۶ به اورانوس رسید و اولین تصاویر نزدیک از این سیاره را ارسال کرد. این فضاپیما کشف کرد که: - اورانوس یک میدان مغناطیسی کج و عجیب دارد. - حلقههای نازکی به دور آن وجود دارد. - ۱۰ قمر جدید کشف شد.
۴. نپتون (۱۹۸۹)
ویجر ۲ در آگوست ۱۹۸۹ به نپتون رسید و آن را به عنوان آخرین سیاره منظومه شمسی ترک کرد. این فضاپیما کشف کرد که: - نپتون سریعترین بادهای منظومه شمسی را دارد (سرعت بیش از ۲۰۰۰ کیلومتر بر ساعت). - لکه تاریک بزرگی در جو آن وجود دارد. - قمر تریتون (Triton) آتشفشانهای یخی فعال دارد.
سفر به فضای بینستارهای
پس از عبور از نپتون، ویجر ۲ مسیر خود را به سمت خارج منظومه شمسی ادامه داد. در ۵ نوامبر ۲۰۱۸، این فضاپیما نیز مانند ویجر ۱ از هلیوپوز عبور کرد و وارد فضای بینستارهای شد.
اما ویجر ۲ مسیر متفاوتی را نسبت به ویجر ۱ طی کرد و از ناحیهای متفاوت از هلیوسفر خارج شد. همین موضوع باعث شد اطلاعات ارزشمندی درباره ساختار هلیوسفر و فضای بینستارهای به دست بیاید.
صفحه طلایی: پیام به بیگانگان
مانند ویجر ۱، روی بدنه ویجر ۲ نیز یک صفحه طلایی (Golden Record) نصب شده است. این صفحه حاوی:
- تصاویری از زمین، انسان و طبیعت.
- صداهای طبیعت و موسیقیهای جهانی.
- سلام به ۵۵ زبان، از جمله فارسی.
- پیامهای رهبران جهان.
- دستورالعملهایی برای پخش صفحه و پیدا کردن زمین.
این پیامها به گونهای طراحی شدهاند که اگر موجودات فضایی آنها را پیدا کردند، بتوانند بفهمند ما کی هستیم.
دستاوردهای ویجر ۲
- تنها فضاپیمایی که از نزدیک به اورانوس و نپتون سفر کرده است.
- کشف ۱۰ قمر جدید برای اورانوس.
- کشف لکه تاریک بزرگ در جو نپتون.
- کشف آتشفشانهای یخی روی قمر تریتون.
- کشف میدان مغناطیسی عجیب اورانوس.
- عبور از هلیوپوز و ورود به فضای بینستارهای.
- ارسال پیام صلح به تمدنهای فرازمینی.
تفاوت ویجر ۱ و ویجر ۲
| ویژگی | ویجر ۱ | ویجر ۲ |
|---|---|---|
| تاریخ پرتاب | ۵ سپتامبر ۱۹۷۷ | ۲۰ آگوست ۱۹۷۷ |
| سرعت | سریعتر | کندتر |
| مسیر | مشتری و زحل | مشتری، زحل، اورانوس و نپتون |
| فاصله از زمین | بیشتر | کمتر |
| ورود به فضای بینستارهای | ۲۰۱۲ | ۲۰۱۸ |
آینده ویجر ۲
ویجر ۲ مانند ویجر ۱ با چالشهای جدی مواجه است:
- کاهش انرژی: باتری هستهای هر سال ضعیفتر میشود.
- قطع ارتباط: انتظار میرود تا سال ۲۰۳۰، ارتباط با ویجر ۲ قطع شود.
- سفر بیپایان: حتی بعد از قطع ارتباط، ویجر ۲ به سفر خود ادامه میدهد.
حقایق شگفتانگیز درباره ویجر ۲
- ویجر ۲ قبل از ویجر ۱ پرتاب شد، اما نام آن ۲ گذاشته شد.
- این فضاپیما ۴۰,۰۰۰ سال دیگر به ستارهای نزدیک میشود.
- سیگنالهای ویجر ۲ حدود ۱۸ ساعت طول میکشد تا به زمین برسند.
- ویجر ۲ حدود ۳۰ سال طول کشید تا به مرز منظومه شمسی برسد.
- هر دو ویجر ۱ و ۲ صفحه طلایی دارند.
- مأموریت ویجر ۲، بیش از ۴۵ سال است که ادامه دارد.
جمعبندی
ویجر ۲ یکی از بزرگترین دستاوردهای تاریخ فضانوردی بشر است. این فضاپیمای کوچک، از چهار سیاره غولپیکر منظومه شمسی عبور کرد، اطلاعات بینظیری درباره اورانوس و نپتون به زمین فرستاد و امروز در فضای بینستارهای سفر میکند. ویجر ۲ نه تنها اطلاعات علمی ارزشمندی به ما داد، بلکه پیام صلح و دوستی بشر را به کیهان فرستاد. این مأموریت نشان میدهد که بشر با کنجکاوی و تلاش، میتواند مرزهای ناشناخته را فتح کند.
اگر به مباحث فضایی علاقه دارید، پیشنهاد میکنیم این مقالات دانشنما را هم مطالعه کنید:
← بازگشت به صفحه اصلی